izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Klişe [fr. cliché] tipoqrafiya və poliqrafiya sahəsində istifadə olunan, üzərində qabarıq həkk olunmuş, mətn və ya şəkilin çoxsaylı surətlərinin çap edilməsi üçün xüsusi hazırlanmış metal və ya taxta lövhədir. Başqa sözlə, klişe bir növ şablon və ya matrisdir ki, ondan istifadə edərək mətni və ya şəkli tez və effektiv şəkildə çoxaltmaq mümkündür.

Tarixən klişelərin hazırlanması əmək tutan və mürəkkəb bir proses idi. Əvvəlcə qrafik təsvir və ya mətn xüsusi bir texnika ilə metal və ya taxta lövhə üzərində həkk olunurdu. Bu həkk olunma üsulu, materialdan asılı olaraq, gravür, linokür, ya da digər texnikaları əhatə edə bilərdi. Sonra bu həkk olunmuş lövhədən istifadə edərək çap prosesi həyata keçirilirdi. Hər bir nüsxə üçün təkrar həkk olunma tələb olunmurdu, bu da çoxlu tirajlı çapı səmərəli edirdi.

Müasir poliqrafiya texnologiyalarının inkişafı ilə klişelərin hazırlanması üsulları da dəyişmişdir. Hal-hazırda, fotopolimer klişelər daha geniş yayılmışdır. Bunlar kompüter vasitəsi ilə hazırlanır və daha sürətli, dəqiq və ucuzdur. Lazer, inkjet və ya digər üsullar ilə fotopolimer lövhələrə məlumatlar köçürülür, sonra bu lövhələr offeset çap maşınlarında istifadə edilir.

Klişe sözü zamanla məcazi mənada da istifadə olunmağa başlayıb. Sözün məcazi mənasında klişe, köhnəlmiş, təkrarlanan, orijinallıqdan məhrum olan, yaradıcılıqdan uzaq fikirlər, ifadələr, şablon düşüncə tərzi və ya davranış nümunəsi üçün işlədilir. Məsələn, “o həmişə eyni klişelərdən danışır” kimi ifadələr məhz bu məcazi mənanı ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz