izahlı lüğət 2 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Kitel (alm. Kittel-dən) – əslində alman mənşəli bir sözdür və hərbi formalı, adətən qalın və davamlı parça materialından tikilmiş, düyməli və ya digər bağlayıcı elementləri olan, yaxası olan bir növ pencək və ya kurtka deməkdir. Bəzi mənbələr onu hərbi formaların tərkib hissəsi kimi, xüsusilə də zabit və ya yüksək rütbəli hərbi qulluqçuların geyindiyi pencək kimi təsvir edir. Bu gün isə “kitel” sözü daha çox köhnəlmiş, nadir istifadə olunan bir leksik vahid kimi qalmışdır.

XIX əsr və XX əsrin əvvəllərində, xüsusilə də hərbi çevrələrdə geniş yayılmış olan kitel, müxtəlif materiallardan, məsələn, yun və ya pambıqdan tikilirdi. Onun dizaynı vaxt keçdikcə dəyişsə də, ümumi olaraq, praktiki və dayanıqlı bir geyim parçası olma xüsusiyyətini qoruyub saxlamışdır. Həmçinin, rəngi və bəzəyi də geyən şəxsin rütbəsini və ya vəzifəsini göstərən detalları əks etdirə bilərdi.

Nümunə cümlədə (“Pristav və yoldaşları əyləşdilər. Onlar kitellərinin yaxasını açdılar.”) kitel, isti havada rahatlıq üçün yaxasının açıldığı, hərbi və ya rəsmi bir geyim parçası kimi təsvir edilir. Bu cümlə, həmçinin sözün tarixi kontekstdə istifadəsini və köhnə dövr həyat tərzini əks etdirir.

Müasir Azərbaycan dilində "kitel" sözü nadir hallarda işlədilir və əsasən tarixi və ədəbi mətnlərdə rast gəlinir. Onun yerini müasir pencək, kurtka və ya digər oxşar geyim adları tutmuşdur. Lakin, leksik ehtiyatımızda yer alması tarixi və mədəni irsimizin bir hissəsini əks etdirir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz