Kəngiz (is. bot.) – Qış otlaqlarında yayılan, kökü yanacaq kimi istifadə olunan bir bitki növüdür. Bu, sadəcə quru ot kimi deyil, əsasən kökünün yanma xüsusiyyətinə görə də əhəmiyyətlidir. Kəngizin kökündən əldə edilən odun kömür kimi istifadə edilməsi, xüsusilə də sərt qış şəraitində yaşayan insanlar üçün həm istilik, həm də bişirmə məqsədləri üçün əhəmiyyətli bir ehtiyacı ödəyirdi.
Kəngiz, adətən sərt iqlim şəraitinə davamlı, quraqlığa və şaxtaya dözümlü bitki olaraq qeyd olunur. Bu səbəbdən də, qış otlaqlarında həm heyvanlar üçün qida, həm də insanlar üçün yanacaq mənbəyi kimi əvəzsiz rol oynayırdı. Torpaqda kök salması və yayılması asan olan kəngiz, xüsusilə də otlaqların kasad olduğu bölgələrdə əhalinin həyatında mühim yer tuturdu.
Tarixən, kəngiz yalnız yanacaq kimi deyil, həm də müalicəvi xüsusiyyətlərinə görə də istifadə olunmuşdur. Xalq təbabətində kəngizin müxtəlif xəstəliklərin müalicəsində rolu olduğu bilinir, baxmayaraq ki, bu sahədə elmi tədqiqatlar daha geniş araşdırmalara ehtiyac duyur. Beləliklə, kəngiz sadə bir bitki olmaqdan daha çox, keçmişdə insanların həyat tərzini və mədəniyyətini formalaşdıran, iqtisadi və tibbi əhəmiyyətə malik bir bitki növüdür.
Nümunə cümlədə verilən "Camaatın içindən bir dəstə dilmancın yanına yeriyib başladılar and içməyə" ifadəsi isə kəngizin bitki növü kimi mənasından kənarda qalıb, yalnız bir kontekst nümunəsi kimi göstərilir və kəngiz sözünün əsas mənasını izah etmir.