Kalta (Sunərgizi): Azərbaycanın dağlıq və meşəlik ərazilərində, xüsusilə bataqlıq və nəmli yerlərdə bitib boya-baş alan, Scirpus cinsinə aid çoxillik bir bitkidir. "Kalta" adı, əsasən Azərbaycanın şimal və qərb bölgələrində istifadə olunan yerli bir termindir. Bəzi bölgələrdə isə "sunərgizi" adı ilə tanınır. Bu iki ad, eyni bitki növünə aid olsa da, regional dialekt fərqlərindən qaynaqlanır.
Kaltanın kökü, qədim zamanlardan bəri Azərbaycan mətbəxində və ənənəvi tibbdə istifadə olunmuşdur. Bitkinin yeraltı hissəsi – kökü – xüsusi üsullarla bişirilərək qurudulur və ya toz halına salınır. Quruducu halda uzun müddət saxlanıla bilən kalta kökü, bir sıra faydalı xüsusiyyətlərə malikdir. Məsələn, bəzi mənbələr kalta kökünün bədənə qüvvət verdiyini, həzm sistemini yaxşılaşdırdığını və müəyyən xəstəliklərin müalicəsində köməkçi olduğunu iddia edir. Ancaq bu iddiaların elmi əsaslılığını təsdiqləmək üçün daha ətraflı tədqiqatlar aparılmalıdır.
Kaltanın kulinar əhəmiyyəti də vardır. Bişirilmiş və qurudulmuş kalta kökü, müxtəlif yeməklərin tərkibinə əlavə edilərək onlara xüsusi dad və aroma verir. Ənənəvi Azərbaycan mətbəxinin bir sıra reseptlərində kalta kökünün istifadəsinə rast gəlmək mümkündür. Bununla yanaşı, kalta kökü müxtəlif içkilərin hazırlanmasında da istifadə oluna bilər. Lakin, kalta kökünün qəbulunda həddini aşmamaq lazımdır. Çünki həddindən artıq miqdarda istifadəsi bəzi yan təsirlərə səbəb ola bilər.
Qeyd etmək vacibdir ki, kalta bitkisinin müxtəlif növləri mövcuddur və onların hamısı eyni xüsusiyyətlərə malik deyildir. Ona görə də, kalta kökünün tibbi məqsədlə istifadəsindən əvvəl mütləq həkim məsləhəti alınmalıdır.