izahlı lüğət 2 baxış 0 reaksiya Düzəliş

İzal (ər.) – köhnəlmiş bir sözdür və əsasən "rədd etmək", "qovmaq", "uğursuzluğa düçarmaq" və ya "çəkilmək", "uzaqlaşmaq" mənalarını ifadə edir. Sözün əsasında yatan fikir, bir şeyin və ya birinin istənməz və ya qəbuledilməz olması səbəbindən aradan qaldırılması və ya onunla əlaqələrin kəsilməsidir.

Misal olaraq verilən cümlədə ("Cəbi qapını açıb mayora dedi: – Ağa, izal olun!") "izal olun" ifadəsi, mayordan gedib uzaqlaşmasını, onunla əlaqəni kəsməsini tələb edir. Bu, hörmətsiz və ya sərt bir üslubdur və müasir Azərbaycan dilində daha yumşaq və daha aydın ifadələrlə əvəz olunar. Məsələn, "Get", "Çəkil", "Uzaqlaş" kimi ifadələr daha uyğun olardı. "İzal olun" ifadəsinin istifadəsi əsərin tarixi kontekstindən və ədəbi üslubundan asılı olaraq başa düşülə bilər.

Maraqlı bir tərəfi də odur ki, "izal" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq bir az dəyişə bilər. Məsələn, bir layihənin "izal olunması" onun ləğv edilməsini, bir əlaqənin "izal olunması"nın isə qırılmasını bildirə bilər. Bu, sözün semantik genişliyinə işarə edir.

Ümumiyyətlə, "izal" sözü Azərbaycan dilində nadir hallarda istifadə olunur və əsasən klassik ədəbiyyat nümunələrində və ya tarixi kontekstdə rast gəlinir. Müasir dilin tələblərinə cavab vermədiyindən, onun yerinə daha aydın və anlaşıqlı sinonimlərin istifadəsi məsləhət görülür.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz