İy, pambıq, yun və ya digər lifli materiallardan iplik əyirmək üçün istifadə olunan, ortası şiş, iki ucu sivri ağac alətdir. Sadə görünüşünə baxmayaraq, iy yüz illərdir ki, toxuculuq sənətinin əsas vasitələrindən biri olaraq insan həyatında mühüm rol oynamışdır.
İyin konstruksiyası olduqca sadədir: orta hissəsi qalın və silindrik formada, ucları isə incə və sivridir. Bu forma liflərin düzgün şəkildə tutulmasını və ipliyin əyrilməsini təmin edir. İynin materialı adətən ağacdan seçilir, çünki ağac kifayət qədər möhkəm, eyni zamanda istifadəsi rahat olan bir materialdır. Ancaq zamanla müxtəlif materiallardan, məsələn, sümükdən və ya metalın da iy kimi istifadə olunduğu müşahidə olunmuşdur.
İy sadəcə bir alət deyil, həm də əməksevərlik, səbir və dəqiqlik tələb edən bir sənətin simvoludur. İplik əyirmək prosesi zaman tələb edir və əl hərəkətlərinin ahəngdarlığını, dəqiqliyini tələb edir. Hər bir əyilmiş iplik əməyin, səbirin və sənətkarın bacarığının məhsuludur.
Qeyd olunan nümunədəki "Qərənfil bacı gözünü əlindəki iydən çəkib hirsli-hirsli…" ifadəsi, iynin gündəlik həyatda, xüsusilə də toxuculuqla məşğul olan insanların həyatında nə qədər əhəmiyyətli bir rol oynadığını göstərir. İy, sadəcə bir alət deyil, həm də bir sənətkarın əməyinin, səbirinin və həyatının bir parçasıdır.