İştüx sözü Azərbaycan dilində geniş yayılmış, lakin yazılı mənbələrdə o qədər də tez-tez rast gəlinməyən bir sözdür. Əsas mənası "ağız sözü", yəni sübutsız, təsdiqlənməmiş, şifahi olaraq yayılan və həqiqəti şübhəli bir iddia və ya məlumat deməkdir. Bu mənada, "iştüx" yalan, uydurma və ya düzəltmə kimi sözlərlə sinonim kimi istifadə oluna bilər.
Lakin "iştüx" sözünün sadəcə "yalan" demək olmadığını vurğulamaq vacibdir. O, daha çox yalanın yayılma üsuluna, mənbəsinə və qəbul edilmə formasına işarə edir. Məsələn, "iştüx" sözü ilə dəqiq sübut olunmayan, şayiələrə əsaslanan, gizli mənbələr tərəfindən yayılan və asılılığa əsaslanan bir məlumat nəzərdə tutulur. Bu mənada, o, "şayiə", "qıs-qıs", "fısqırma", "toxunma" sözlərinə daha yaxındır.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "iştüx" sözünün türk dillərindəki köklərə malik olması ehtimal olunur. "İş" və "tük" kimi hissələrə ayrılması mənasının daha dərin təhlilini tələb edir. "İş" komponentinin "hərəkət", "fəaliyyət" mənasını daşıması, "tük" komponentinin isə "yalan" və ya "boş" mənasını ifadə etməsi ehtimalı var. Beləliklə, "iştüx" sözü "boş, mənasız bir fəaliyyət nəticəsində ortaya çıxan yalan" kimi təfsir edilə bilər.
Dialekt xüsusiyyətlərini nəzərə alaraq, "iştüx" sözü müxtəlif regional dialektlərdə fərqli çalarlarla istifadə oluna bilər. Bəzi bölgələrdə daha çox "uydurma" mənasında, digər bölgələrdə isə daha çox "şayiə" mənasında işlədilə bilər. Bu, sözün zənginliyinə və Azərbaycan dilinin çevikliyinə dəlalət edir.
Nümunə cümlənizdə olduğu kimi, "Bunlar hamısı iştüx sözdür" ifadəsi deyilənlərin yalan və ya sübutsız olduğunu qəti şəkildə bildirir və həmsöhbətin sözlərinə etibar etməməyi tövsiyə edir. Beləliklə, "iştüx" sözü sadəcə bir lüğət sözü deyil, həm də Azərbaycan dilinin zənginliyini və ifadə qabiliyyətini göstərən maraqlı bir leksik vahiddir.