İşləmə (iş-lə-mə): Azərbaycan dilində geniş məna kəsb edən bir sözdür. Əsasən, əl işi ilə yaradılmış bəzək və naxışları ifadə etsə də, daha geniş kontekstdə müəyyən bir sənətkarlıq prosesi və ya əməliyyat nəticəsini də bildirə bilər.
Ən geniş yayılmış mənası tekstil üzərində iynə, iplik və ya digər alətlər vasitəsilə yaradılan bəzək və naxışlardır. Bu, tikmə, kəsmə, toxuma, çəkmə və s. kimi müxtəlif texnikalarla əldə edilə bilər. Güləbətin işləmələri, xalçaların naxışları, milli geyimlərdəki bəzək elementləri, araqçın, saatqabı, pul kisəsi və daraqqabı kimi əşyaların üzərindəki nəfis işləmələr bu kateqoriyaya aiddir. Bu işləmələr sadəcə bəzək xarakteri daşımamalı, həm də simvolik mənalar ifadə edə bilər; məsələn, həndəsi formalar, bitki və heyvan təsvirləri, müəyyən bir ailənin və ya tayfanın nişanələri.
Lakin “işləmə” sözü daha geniş mənada, müəyyən bir material üzərində hər hansı bir əməliyyatın nəticəsini də ifadə edə bilər. Məsələn, ağac üzərində oyma işləmələri, daş üzərində yonma işləmələri, metal üzərində qravyur işləmələri və s. Bu halda, “işləmə” sözü ümumi bir termin olaraq, əl işi məhsullarının texnikasından asılı olmayaraq, onların bədii və ya texnoloji keyfiyyətlərini vurğulayır.
Beləliklə, “işləmə” sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişə bilsə də, əsasən, əmək sərf edilərək yaradılan, bədii və ya texniki dəyəri olan nəticəni ifadə edir. Sözün bu çoxşaxəli mənası onun Azərbaycan dilinin zəngin leksikasının tərkib hissəsi olduğunu göstərir.