izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

İşan sözü Azərbaycan dilində ruhani, din xadimi, molla mənasında işlənir. Bu söz, əsasən, Şərq mədəniyyətinə xas olan dini liderlər üçün istifadə olunur və sadəcə "molla" sözündən daha geniş bir məna kəsb edir. "Molla" sözü daha çox dini biliyə malik olan və camaata dini təlimləri öyrədən şəxsi ifadə edərkən, "işan" daha çox ruhani rütbə, qüdrət və nüfuz sahibi olan, ümumiyyətlə, cəmiyyətdə hörmətli mövqeyə malik bir dini lideri təsvir edir.

İşanlar, tarixən, cəmiyyətin müxtəlif sahələrində, o cümlədən dini məsələlərdə, sosial və hətta siyasi məsələlərdə də söz sahibi olmuşlar. Onların sözləri və rəyləri böyük əhəmiyyət kəsb edir, qərarların qəbul edilməsində ciddi rol oynayırdı. Bu səbəbdən də, ictimai həyatda onların nüfuzunu və təsirini inkar etmək mümkün deyil.

Mirzə Ələkbər Sabirin misrasında göstərildiyi kimi ("Yazdığıma yalan-palan qatmaram; İşan kimi rüşvət pula yatmaram"), işanlar həm də öz əxlaqi və mənəvi prinsipləri ilə seçilməli idilər. Sabir bu misrada rüşvətxorluğun pis bir hal olduğunu vurğulayaraq, işan kimi mötəbər bir şəxsin belə hərəkətlərdən uzaq durmasının vacibliyini qeyd edir. Bu isə işanların ictimai gözləntilərə və mənəvi standartlara cavab verməli olduğunu göstərir.

Beləliklə, "işan" sözü sadəcə bir peşə adı deyil, həm də mənəviyyat, nüfuz və ictimai məsuliyyət daşıyan bir dini lideri təsvir edən bir termindir. Onun mənası tarixi kontekstdən asılı olaraq dəyişə bilsə də, ümumi olaraq hörmətə layiq ruhani mənasını qoruyub saxlayır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz