İsmətsizlik – insanın özünə, əxlaqi dəyərlərə və ictimai normalara hörmətsizlik əlaməti olan, əxlaqsızlıq, ədəbsizlik və həyasızlıqla xarakterizə olunan bir haldır. Bu, sadəcə “abırsızlıq” və ya “həyasızlıq” kimi dar mənalarla ifadə oluna bilməyəcək qədər geniş və çoxşaxəli bir anlayışdır. İsmətsizlik, fərdin öz davranışları ilə cəmiyyət tərəfindən qəbul edilmiş əxlaq qaydalarını pozması deməkdir. Bu pozuntu fərqli səviyyələrdə və müxtəlif formalarda özünü göstərə bilər, sadəcə açıq həyasızlıqla məhdudlaşmır.
İsmətsizliyin kökündə fərqli səbəblər yatır: tərbiyənin olmaması və ya qüsurlu olması, əxlaqi prinsiplərin inkişaf etməməsi, psixoloji problemlər, ictimai təzyiq, şəxsiyyət quruluşundakı çatışmazlıqlar və ya ətraf mühitin mənfi təsiri kimi amillər rol oynaya bilər. İsmətsizlik, yalnız fiziki hərəkətlərlə deyil, eyni zamanda fikirlər, sözlər və davranışların ümumi xarakteri ilə də ifadə olunur. Məsələn, başqalarına qarşı hörmətsizlik, yalan danışmaq, özünə və başqalarına qarşı qəddarlıq də ismətsizliyin müxtəlif təzahür formalarından sayıla bilər.
Tarix boyu və müxtəlif mədəniyyətlərdə ismətsizliyin anlayışı dəyişsə də, əxlaqi və ictimai normaları pozma mənası həmişə öz aktuallığını qoruyub saxlayır. Müasir dövrdə bu anlayışın daha da genişləndirilməsi və müxtəlif aspektlərdən araşdırılması vacibdir. Çünki cismən ismətsizliyin yanında, mənəvi və intellektual ismətsizlik də cəmiyyət üçün ciddi təhlükə yaradır. Ona görə də ismətsizliyin qarşısının alınması üçün tərbiyə, təhsil və əxlaqi dəyərlərin təbliği mühüm rol oynayır.