İskəncəbi, farsca mənşəli bir sözdür və şirniyyat və sirkənin qarışdırılması ilə əldə edilən xüsusi bir şərbət növünü ifadə edir. Bu qeyri-adi birləşmənin nəticəsi olaraq əmələ gələn dad, həm şirinliyin, həm də turşuluğun incə bir tarazlığını əks etdirir.
Tarix boyu, iskəncəbinin hazırlanması və istehlakı müxtəlif mədəniyyətlərdə yayılmışdır. Sirrənin tərkib hissəsi olan sirkənin miqdarı və növü, habelə istifadə edilən şirniyyatın çeşidi, dadın və quruluşun dəyişməsinə səbəb olur. Bu səbəbdən də, iskəncəbinin bir çox regional variantları mövcuddur, hər biri özünəməxsus xüsusiyyətləri ilə seçilir.
Lüğətdə sadəcə "şərbət" kimi təsvir edilməsinə baxmayaraq, iskəncəbi sadə bir içki deyil; o, əslində ziddiyyətlərin, şirin və turş arasındakı uyğunsuzluğun simvoludur. Bu ziddiyyətin mömin müsəlmanın namaz vaxtında belə fikrinin və zikrinin dolu olması ilə müqayisəsi, onun ruhani həyatının da bu ziddiyyətlərlə dolu, lakin harmonik bir bütöv olduğunu göstərir. Şirinlik təsəlli və rahatlığı, turşuluq isə imtahan və çətinlikləri ifadə edə bilər, ikisinin bir arada olması isə həyatın tamlığını simvollaşdırır.
Beləliklə, iskəncəbi sadəcə bir şərbət olaraq deyil, həm də zəngin mədəni-dini kontekstinə malik bir simvol kimi dəyərləndirilməlidir. Onun dadı, qoxusu və adı həm dadlı anları, həm də həyatın müxtəlif çalarlarını özündə birləşdirir.