İqlimləşdirmək

izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

İqlimləşdirmək feli, bir canlının – heyvan və ya bitkinin – yeni bir iqlim və ya mühitə uyğunlaşmasını təmin etmək prosesini ifadə edir. Sadəcə alışdırmaqdan daha çox, bu proses canlının yeni şəraitdə sağlam və məhsuldar qalması üçün fiziki və fizioloji dəyişikliklər keçirməsini əhatə edir. Bu, yalnız temperatur və rütubət dəyişikliklərinə deyil, həmçinin günəş işığına, torpaq tərkibinə, yemə və ya suya çıxış imkanlarına da uyğunlaşmanı əhatə edə bilər.

İqlimləşdirmə prosesi, həm təbii, həm də süni üsullarla həyata keçirilə bilər. Təbii iqliməşdirmə, canlının tədricən yeni mühitə məruz qalması ilə baş verir. Məsələn, bir bitkinin soyuq iqlimdən isti iqlimə köçürülməsi zamanı, bitkinin yavaş-yavaş yeni temperatur şəraitinə uyğunlaşması təbii iqliməşdirməyə misal ola bilər. Süni iqliməşdirmə isə, daha nəzarət edilən bir prosesdir. Bu prosesdə, alimlər və mütəxəssislər xüsusi texnologiyalardan və üsullardan istifadə edərək, canlının yeni mühitə daha rahat uyğunlaşmasını təmin edirlər. Bu, məsələn, istixana şəraitinin yaradılması, genetik modifikasiya və ya müəyyən qidaların və dərmanların verilməsi ilə həyata keçirilə bilər.

İqlimləşdirmənin əhəmiyyəti, kənd təsərrüfatı, heyvandarlıq və ekologiya sahələrində böyükdür. Yeni növlərin becərilməsi, yeni bölgələrə uyğunlaşdırılması və növ müxtəlifliyinin qorunması üçün iqliməşdirmənin rolu danılmazdır. Bundan əlavə, iqlim dəyişikliyi fonunda, bir çox bitki və heyvan növünün yeni iqlim şəraitinə uyğunlaşması üçün iqliməşdirmə proseslərinin öyrənilməsi və tətbiqi həyati əhəmiyyət kəsb edir.

Qeyd edək ki, "iqliməşdirmək" sözü yalnız bioloji obyektlər üçün deyil, metaforik mənada, insanlar üçün də istifadə oluna bilər. Məsələn, "yeni iş mühitinə iqliməşdirmək" ifadəsi, bir insanın yeni iş yerinə uyğunlaşmasını ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz