İkebana (İkəbana), Yapon mənşəli bir çiçək düzümü sənətidir. Sadəcə gül bağlamaqdan daha çox, dərin fəlsəfi və estetik prinsiplərə əsaslanan bir incəsənət formasıdır. Qədim Yapon mədəniyyətinin təsiri altında formalaşan ikebana, təbiətin gözəlliyini, harmoniyasını və keçiciliyini ifadə etməyə çalışır.
İkebananın əsas məqsədi, bitkilərin təbii gözəlliyini sadəlik və zərifliklə ortaya qoymaqdır. Bu sənətdə istifadə olunan materiallar yalnız çiçəklərlə məhdudlaşmır; budaqlar, yarpaqlar, otlar, hətta quru bitkilər də ikebana kompozisiyalarında istifadə oluna bilər. Material seçimi və düzülüşü, həm sənətkarın duyğularını, həm də təbiətin özünəməxsus gözəlliyini əks etdirir.
İkebana, sadəcə gözəl bir kompozisiya yaratmaqdan kənar, müəyyən simvolik mənaları da özündə ehtiva edir. Bitkilərin növü, rəngi və düzülüşü müəyyən duyğuları, mövsümü və ya fəlsəfi bir fikri ifadə edə bilər. Bu baxımdan ikebana, həm də bir ünsiyyət vasitəsi kimi çıxış edir.
Lüğətdə verilən ikinci məna, "süni ağac və ya gül" ikebananın bir təqlidinə, imitasiyasına işarə edir. Lakin əsl ikebana, təbii materialların istifadəsi ilə yaradılan unikal bir sənət əsəridir. Süni materialların istifadəsi, ikebananın özünəməxsus ruhunun və canlılığının itirilməsinə səbəb olur.
Yekun olaraq, ikebana sadəcə "gülbağlama sənəti" deyil, dərin mədəni və fəlsəfi köklərə malik, zəriflik və sadəliyin birləşməsi ilə təbiətin gözəlliyini ifadə edən bir incəsənət formasıdır.