Hülqum (ər. حلقوم - ḥalqūm) anatomiyada həzm sisteminin mühüm bir hissəsini təşkil edən, ağız boşluğunu qida borusu (özofag) ilə birləşdirən əzələli bir borudur. Sadəcə yemək borusunun başlanğıcı kimi təsəvvür etmək olmaz; həm də nəfəs alma və danışıq funksiyalarında mühüm rol oynayan kompleks bir quruluşdur.
Hülqumun divarları güclü əzələ liflərindən təşkil olunmuşdur ki, bu da yediyimiz qidanın özofag vasitəsilə mədəyə doğru irəliləməsini təmin edir. Bu əzələ hərəkətləri peristaltik hərəkətlər adlanır və qidanın öz-özünə aşağıya doğru hərəkətini təmin edir. Həmçinin, hülqumda qidanın tənəffüs yollarına keçməsinin qarşısını alan bir mexanizm mövcuddur. Yutduğumuz zaman epiglottis adlanan bir qapaqcıq hava borusunun girişini bağlayır və qidanın yalnız özofag vasitəsilə mədəyə doğru hərəkət etməsini təmin edir.
Hülqumun həzm sistemindəki rolundan əlavə, sözün əsl mənasında səsin əmələ gəlməsində də iştirak edir. Səs tellərinin yerləşdiyi larinks (səs qutusu) hülqumun yuxarı hissəsində yerləşir. Səs tellərinin titrəməsi nəticəsində əmələ gələn səs dalğaları hülqumdan keçərək ağız boşluğuna və buruna doğru yayılır, burada artikulyasiya (səs ifadəsi) prosesi baş verir və sözləri əmələ gətirir.
Pazaq Vəli nümunəsindəki kimi, hülqumun insan orqanizmindəki mühüm funksiyaları təəccüb və ya təşviş vəziyyətlərində hətta duyula bilər. Məsələn, qorxu və ya stress anlarında hülqumun sıxılması müşahidə edilə bilər ki, bu da həzm sistemində problemlərə və yutma çətinliyinə səbəb ola bilər.