izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Hidrotəyyarə [yun. hydor (ὑδωρ) – su + ər. təyyarə] – su səthindən uçuş və eniş əməliyyatlarını yerinə yetirmək üçün xüsusi dizayn edilmiş uçan aparatdır. Adından da göründüyü kimi, bu unikal təyyarə növü həm havada, həm də suda hərəkət edə bilir. Onun əsas xüsusiyyəti isə su üzərində eniş və qalxma qabiliyyətinə malik olmasıdır. Bu, təyyarənin gövdəsinin, daha doğrusu, gövdənin su ilə təmasda olan hissəsinin, su üzərində dayanıqlı bir şəkildə sürüşməsini və hidrodinamik qüvvələrdən istifadə edərək havaya qalxmasını təmin edən xüsusi konstruksiyasından qaynaqlanır.

Hidrotəyyarələrin konstruksiyası adi təyyarələrdən fərqlidir. Onların gövdəsi ümumiyyətlə, qayıq şəkilli olaraq hazırlanır və suya enmək üçün xüsusi olaraq dizayn edilmişdir. Bu "qayıq gövdəsi" suyun üzərində sürüşməni təmin edir və hava axını ilə qarşılıqlı təsirdən yaranan qaldırma qüvvəsinin yaranmasına kömək edir. Bəzi hidrotəyyarələrdə, əlavə olaraq, sudan qalxma zamanı qaldırma qüvvəsini artırmaq üçün pontonlar (üzücü qurğular) da istifadə edilə bilər. Bu pontonlar gövdənin yanlarında yerləşir və suda hərəkət zamanı dayanıqlığı və manevr qabiliyyətini artırır.

Tarixən hidrotəyyarələr əlçatmaz sularda yerləşən ərazilərə çatmaq, həmçinin su axtarışı və xilasetmə əməliyyatlarında geniş istifadə olunub. Müasir dövrdə isə onların əhəmiyyəti bir qədər azalsa da, hələ də bəzi ixtisaslaşdırılmış sahələrdə, məsələn, okeanoqrafik tədqiqatlarda, sahil patrulunda və ya turistik məqsədlərlə istifadə olunurlar. Hidrotəyyarələrin unikal xüsusiyyətləri onlara digər hava vasitələrinin çata bilmədiyi ərazilərə çatmaq imkanı verir, bu da onları müəyyən vəziyyətlərdə əvəzolunmaz edir. Gələcəkdə daha effektiv və ekoloji cəhətdən təmiz hidrotəyyarələr dizayn edilməsi gözlənilir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz