Gübrəsiz sözü, əkinçilik və torpaqşünaslıq sahələrində geniş istifadə olunan bir termindir. Əsas mənası, hər hansı bir üzvi və ya kimyəvi gübrənin əlavə olunmadığını, yəni torpağın təbii vəziyyətini qoruyub saxladığını bildirir. Belə torpaqlarda bitkilərin inkişafı üçün lazım olan qida maddələrinin miqdarı məhduddur və bu da bitki məhsuldarlığının aşağı olmasına səbəb olur.
Gübrəsiz torpaqlar, təbii olaraq qida maddələrinə kasıbdır və ya əvvəllər gübrələnməmiş, təbii halını qoruyub saxlamış ərazilərdir. Bu torpaqlar, bəzən bitkilərin müəyyən növləri üçün daha uyğun ola bilsə də, əksər hallarda məhsuldarlıq baxımından zəifdir. Belə torpaqlarda əkinçilik aparmaq üçün əlavə qida maddələrinin (gübrələrin) tətbiqi vacibdir.
Gübrəsizliyin müsbət və mənfi cəhətləri vardır. Mənfi cəhət, əlbəttə ki, aşağı məhsuldarlıqdır. Ancaq müsbət cəhətdən baxsaq, gübrəsiz əkinçilik ekoloji cəhətdən daha təmiz və davamlı kənd təsərrüfatı üsuludur. Gübrələrin intensiv istifadəsi torpaq eroziyasına, su çirklənməsinə və digər ekoloji problemlərə səbəb ola bilər. Ona görə də, bəzi hallarda, məhsuldarlığın nisbətən aşağı olmasına baxmayaraq, gübrəsiz əkinçilik üstünlük təşkil edir.
Gübrəsiz torpaqlar, təbiət qorunması, biomüxtəlifliyin qorunması və ekoloji tarazlığın saxlanması baxımından da əhəmiyyətlidir. Bu torpaqlar, həm də elmi tədqiqatlar üçün qiymətli mənbədir, çünki təbii bitki örtüyünün və torpaq ekosisteminin inkişafını öyrənmək üçün ideal bir mühit təşkil edirlər.