izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qurupultu sözü Azərbaycan dilində əsasən "qəfil, səs-küy, qarışıqlıqla düşmə, tökülmə" mənasında işlənir. Lüğətlərdə "qup-qup düşmə, sürüşmə" kimi ifadələrlə də izah olunsa da, bu izah tam mənzərəni əks etdirmir. Çünki qurupultu sadəcə fiziki bir hadisəni deyil, həm də bu hadisənin yaradığı qarışıqlığı, xaosu və nəzarətsizliyi ifadə edir.

Məsələn, "dağdan qurupultu ilə qar düşdü" deyəndə sadəcə qarın düşməsini deyil, həm də onun sürətini, miqdarını, səs-küyünü və ətraf mühitə təsirini vurgulanır. Bu, adi bir qar yağışı deyil, təbiətin qüdrətini göstərən, ehtimal ki, böyük miqyaslı və təhlükəli bir hadisədir.

Misal olaraq verilən "Milləti-islamiyyənin inhitatı", yəni "müsəlmanların yuxarıdan qurupultu ilə aşağı düşməyi" ifadəsində isə, "qurupultu" sözü yalnız fiziki bir düşməni deyil, bir xalqın, bir millətin qəfil, nəzarətsiz, xaos içərisində tənəzzülə uğramasını, mövqeyinin sarsılmasını və çöküşünü ifadə edir. Bu mənada, "qurupultu" bir metafora kimi işlənir və bir sıra mənfi halları – qarışıqlığı, dəhşəti, təlaşlılığı özündə birləşdirir.

Beləliklə, "qurupultu" sözünün mənasını sadəcə "düşmə" kimi izah etmək qeyri-kafi olur. Bu söz, bir hadisənin şiddətini, sürətini, səs-küyünü, qarışıqlığını və nəticələrini özündə əks etdirən obrazlı və ifadəli bir sözdür.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz