Gözübağlılıq, sadəcə heç bir şeydən xəbərsiz olmaqdan daha çox mənaya malik mürəkkəb bir anlayışdır. Bu, həm bilik, həm də inkişaf baxımından gerilik deməkdir. Gözübağlılıq, insanın özünün və ətraf aləminin reallıqlarını dərk etməməsi, həqiqətdən uzaqlaşması və gerçəkliyi qavramaq qabiliyyətinin zəif olması ilə xarakterizə olunur. Bu, yalnız informasiya çatışmazlığı ilə deyil, həm də informasiyanı qəbul etmək və təhlil etmək qabiliyyətinin olmaması ilə əlaqədardır.
Gözübağlılıq, müxtəlif səviyyələrdə özünü göstərə bilər. Fərdi səviyyədə, özünə inamın azlığı, tənqidi düşüncənin olmaması, yeni biliklərə açıq olmaq istəməməsi kimi hallarda özünü büruzə verir. Cəmiyyət səviyyəsində isə, mədəniyyətin, texnologiyanın və ictimai inkişafın geridə qalması ilə əlaqədardır. Bu, inkişaf etmiş dünyadan kənarda qalmaq, yeniliklərə uyğunlaşa bilməmək və nəticədə geri qalmaq deməkdir.
Gözübağlılığın əks anlayışı olan gözüaçıqlıq isə, ətraf aləmi, özünü və başqalarını dərk etmək, yeni biliklərə açıq olmaq, tənqidi düşünmək və müstəqil qərarlar qəbul etmək qabiliyyətidir. Gözüaçıqlıq, insanın inkişafı və cəmiyyətin tərəqqisi üçün vacib şərtdir.
Tarix boyu müxtəlif millətlərin və mədəniyyətlərin inkişafında gözüyumluq və gözəbağlılıq arasında mübarizə müşahidə olunmuşdur. İnformasiya axınının sürətləndiyi müasir dövrdə isə, gözübağlılıqdan uzaqlaşmaq və gözüyumuluq səviyyəsini artırmaq daha da vacib hala gəlmişdir. Bu, həm fərdi səviyyədə özünü inkişaf etdirmək, həm də cəmiyyətin tərəqqisi üçün zəruridir.