Gözəyarı sözü, Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında, təxminən, təqribi və ya ölçmədən, sadəcə gözlə aparılan bir qiymətləndirməni ifadə edir. Bu, dəqiq ölçü alətlərindən istifadə olunmadan, vizual müşahidə əsasında bir məsafənin, ölçünün və ya miqdarın təyin edilməsi deməkdir.
Gözəyarı üsulundan istifadə, dəqiqlik tələb olunmayan və ya sürətli bir qiymətləndirməyə ehtiyac duyulan hallarda tətbiq olunur. Məsələn, bir ərazinin genişliyini və ya iki obyekt arasındakı məsafəni təxminən müəyyənləşdirmək üçün gözəyarı üsulundan istifadə edilə bilər. Ancaq bu üsulun nəticələri subyektivdir və dəqiq ölçmələrə nisbətən daha az etibarlıdır.
Maraqlıdır ki, "gözəyarı" sözünün kökü gözün qavrayış qabiliyyətinə istinad edir. Göz, ətraf aləmi qavramaq üçün birinci və ən əsas vasitə olaraq, məsafə və ölçüləri təxminən qiymətləndirmək imkanını da insanlara verir. Bu qabiliyyət, illər ərzində insan beyninin təcrübə və müşahidələr əsasında inkişaf etdirdiyi bir bacarıqdır. Əlbəttə, bu bacarıq fərdlərdən fərdə fərqlənə bilər və təcrübə ilə təkmilləşir.
Beləliklə, "gözəyarı" sözü, yalnız bir zərf deyil, həm də insanın görmə qabiliyyətinin təxmin və qiymətləndirmə bacarığına əsaslanan, maraqlı bir dil hadisəsidir. Bu, dəqiqliklə yanaşı, sürət və təxmini qiymətləndirmənin vacibliyini vurğulayır.