Gömrükçü sözü, Azərbaycan dilində gömrükxananın əməkdaşı, yəni dövlət sərhədlərindən mal və ya əşyaların keçidini nizamlayan, nəzarət edən və qanunvericiliyə uyğunluğunu təmin edən şəxsi ifadə edir. Onlar, yalnız sərhəd keçid məntəqələrində deyil, həmçinin hava limanlarında, dəniz limanlarında və hətta poçt şöbələrində də fəaliyyət göstərə bilərlər.
Gömrükçülərin vəzifələri olduqca geniş və məsuliyyətlidir. Onlar idxal və ixrac olunan malların bəyannamələrinin düzgünlüyünü yoxlayır, gömrük rüsumlarının və vergilərin düzgün hesablanmasını təmin edir, qadağan olunmuş və ya məhdudlaşdırılmış malların idxal və ixracına mane olur, qanunsuz ticarətin qarşısını alır və müxtəlif növ qaçaqmalçılıq hallarının aşkarlanmasında iştirak edirlər. Bu işdə, müasir texnologiyalardan, rentgen cihazlarından tutmuş, narkotik və partlayıcı maddələrin aşkarlanması üçün xüsusi avadanlıqlardan geniş istifadə edirlər.
Gömrükçü olmaq üçün yüksək səviyyədə bilik və bacarıq tələb olunur. Onlar hüquq, iqtisadiyyat, gömrük qaydaları və beynəlxalq ticarət əlaqələri sahələrində yaxşı məlumatlı olmalıdırlar. Həmçinin, əla müşahidə qabiliyyəti, analitik düşüncə tərzi, stressə davamlılıq və ədalətli yanaşma kimi keyfiyyətlərə malik olmaları vacibdir. Çünki işləri çox vaxt təzyiqli və mürəkkəb situasiyalarda, yüksək risklərlə müşayiət olunur.
Tarix boyu gömrükçülər ticarət əlaqələrinin tənzimlənməsində mühüm rol oynamış, dövlətin iqtisadi maraqlarını qorumuş və qanunsuz fəaliyyətlərin qarşısını almaqda əvəzsiz xidmət göstərmişlər. Bu gün də gömrükçülər iqtisadi təhlükəsizliyin təmin olunmasında, dövlət büdcəsinin gəlirlərinin artırılmasında və milli iqtisadiyyatın inkişafında əhəmiyyətli rol oynayırlar.