Giliz [alm. Gilze sözünün canlı dildə tələffüzü]: Odlu silahlarda, patronun alt hissəsində barıt və yandırıcı maddələri, yuxarı hissəsində isə güllə və ya digər mərmi növlərini saxlayan, adətən metal və ya plastikdən hazırlanmış silindrik qab. Gilizin əsas funksiyası, atəş açıldıqda barıtın yanmasını təmin etmək və mərmi üçün sabit bir quruluş yaratmaqdır.
Terminin alman mənşəli olması, silah texnologiyalarının inkişafında Almanların önəmli rolunu göstərir. "Gilze" sözünün özünün də maraqlı bir etimologiyası ola bilər, lakin bu, əlavə araşdırma tələb edir. Müasir silah texnologiyalarında gilizlər müxtəlif materiallardan, ölçülərdə və dizaynlarda istehsal olunur, hər biri müəyyən bir silah növü üçün xüsusi hazırlanır.
Gilizin konstruksiyası, materialı və ölçüləri silahın növündən, kalibrindən və istifadə məqsədindən asılı olaraq dəyişir. Məsələn, snayper tüfəngləri üçün istifadə olunan gilizlər, avtomat silahlar üçün istifadə edilənlərdən daha dəqiq və etibarlı şəkildə hazırlanır. Həmçinin, gilizlərin yenidən istifadə edilməsi, təkrar doldurulması və ya atılmasından sonra ətraf mühitin çirklənməsinin qarşısının alınması üçün müxtəlif tədbirlər görülür.
Giliz, yalnız atəşli silahların tərkib hissəsi deyil, həm də tarixi, hərbi və kriminalistika baxımından əhəmiyyətli bir elementdir. Gilizlərdə qalan barıt izləri və digər qalıqlar cinayət araşdırmalarında günahkarı müəyyən etmək üçün istifadə olunur. Həmçinin, tapılan gilizlər tarixi hadisələri öyrənmək, müəyyən silah növlərinin istifadəsini və yayılmasını təhlil etmək üçün mühüm sübutlar təqdim edə bilər.