izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Gəzinişmək: Bu feil, bir neçə fərdin bir yerdə, ümumiyyətlə məqsədsiz, əyləncə və ya kəşf məqsədilə hərəkət etməsini, gəzməsini və dolanmasını ifadə edir. Sözün əsasını təşkil edən "gəzmək" fiili ilə müqayisədə "gəzinişmək" daha çox qrup hərəkətini vurğulayır və fərdlərin bir-birləri ilə əlaqəli olaraq hərəkət etmələrini ön plana çıxarır. Yəni, sadəcə gəzmək deyil, birlikdə gəzmək, bir-birini müşayiət edərək gəzmək kimi təsəvvür edilə bilər.

Sözün istifadəsində bir az da "sərsəmlik", "şənlik" və ya "oyunbazlıq" altmənaları da sezilir. Məsələn, "uşaqlar gəzinişirlər" cümləsində uşaqların rahat, narahatlıqsız, öz aralarında əylənərək gəzmələri ön plana çıxır. Bu, "gəzmək" fiilindən fərqli olaraq, hərəkətin mahiyyətinə əlavə bir çalar əlavə edir. "Gəzinişmək" fiili daha çox uşaqlar, cavanlar və ya qrup halında olan insanların hərəkətlərini təsvir etmək üçün istifadə olunur.

Etimoloji baxımdan "gəzinişmək" fiili, "gəzmək" fiilinin "-in-/-iş-" şəkilçisi ilə törəməsidir. Bu şəkilçi, hərəkətin davamlılığını, təkrarlanmasını və ya qrup halında yerinə yetirilməsini bildirir. Beləliklə, "gəzinişmək" sadə "gəzmək"dən daha çox məlumatı özündə əks etdirir və fikrin daha dəqiq və rəngarəng ifadəsinə imkan verir.

Qısacası, "gəzinişmək" sözü Azərbaycan dilinin zənginliyini göstərən, sadəcə hərəkəti deyil, həm də hərəkətin kontekstini, ruh halını və sosial aspektini əks etdirən maraqlı bir feildir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz