izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Gəzəli: Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında yer alan "gəzəli" sözü, əsasən, bir rəng adı kimi işlənir və "nar qabığına bənzər, qırmızımtıl-narıncı rəng" mənasını ifadə edir. Sadəcə "qırmızı" deməkdən daha çox, bu rəngin spesifik bir çalarını, narın xarici qabığının parlaq, canlı və bir qədər portağal əks etdirən tonunu qabardır.

Lüğətlərdəki qısa izah, "gəzəli"nin gözəlliyini tam əks etdirmir. Çünki bu rəng, sadəcə bir rəng deyil, bir duyğudur. Günəşin batarkən göy üzünə səpdiyi narıncı və qırmızı rənglərin xatırlatdığı bir gözəllikdir. Qış aylarında şaxta vurmuş albalıların parıltısı, ya da yanğın almış odunların közə dönən alovlarının tonunu xatırladır. Beləliklə, "gəzəli rəngli paltar" ifadəsi, sadəcə paltarın rəngini deyil, həm də onun yaratdığı təəssüratı, canlılığı, istilik və enerjini ifadə edir.

Maraqlı bir məqam odur ki, "gəzəli" sözünün kökü və etimologiyası daha geniş tədqiqat tələb edir. Bəlkə də bu söz, tarixi kökləri olan və ədəbiyyatda daha geniş istifadə olunan bir termindir. Sözün ədəbiyyatımızda istifadəsi barədə araşdırmalar, onun mənasına daha dərin bir baxış bucağı qazandıra bilər. Belə ki, "gəzəli"nin poetik mətnlərdə, xüsusən təbiət təsvirlərində işlənməsi, onun mənasını daha da zənginləşdirə bilər.

Nəticə olaraq, "gəzəli" sözü, sadəcə bir rəng adından daha çoxdur. Bu, bir rəngin ifadə etdiyi hissləri, və estetik zövqü özündə əks etdirən bir ifadədir. Daha geniş tədqiqatlar, onun mənasının dərinliklərini və mənşəyini açıqlayacaqdır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz