izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Gəmirtləmək - fəal felidir. Əsas mənası dişlərlə tədricən, hissə-hissə yemək, gəmirmək deməkdir. Bu, sadəcə "yemək" feli ilə ifadə oluna bilməyən bir prosesdir; çünki gəmirtləmək, yeməyin həm fiziki (dişlərlə qırmaq, üyütmək), həm də zaman kəsiyində uzanan (tədricən yemək) bir xüsusiyyətini vurğulayır. Gəmirən zaman, yemək yalnız udulmur, əvvəl dişlər vasitəsi ilə daha kiçik parçalara bölünür və sonra udulur. Bu proses, xüsusilə sərt və ya sərt qabıqlı qidalar üçün xarakterikdir.

Mövzuya daha geniş baxış üçün, gəmirtləmək hərəkətinin bir çox kontekstdə istifadə edilə biləcəyini qeyd etmək lazımdır. Məsələn, bir heyvanın sümüyü gəmirtləməsi, bir uşağın qələmi gəmirtləməsi, və ya birisinin narahatlıqdan dırnaqlarını gəmirtləməsi fərqli mənalar ifadə edir, lakin hamısı təməldə dişlərlə tədricən və əziyyətlə parçalamaq prosesini əks etdirir.

Qantəmir kimi adlarda da istifadə olunan "gəmir" kökündən əmələ gəlmişdir. Bu kök, qədim Türk dillərində geniş yayılmış və "gəmi", "gəmir", "gəmirmək" kimi sözlərin əsasını təşkil etmişdir. Bu dil tarixi baxımından da maraqlıdır.

Nəhayət, verilən nümunədə ("Bu armuddan qabıqlı-qabıqlı altı dənəsini gəmirtlədim.") "gəmirtləmək" feli, armudun qabıqlarının sərtliyini və yemək prosesinin nisbətən uzun sürdüyünü vurğulayır. Sadəcə "yedi" demək, bu təsviri ifadənin verdiyi məlumatı tam çatdıra bilməz.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz