Əraq (ərəbcə أَرَاق - 'araq sözündən törəmə ehtimalı var. Bu sözün ərəbcədə “axan su” mənasını verməsi nəzərə alınsa, muğamın adının da muğamın ahənginin axıcılığını, sürətinin şəlalə kimi axıb getməsini ifadə etməsi mümkündür. Ancaq bu, yalnız bir ehtimal olaraq qalır və etimologiya üzrə daha dərin tədqiqat tələb edir.) Azərbaycan klassik muğamlarının ən nüfuzlu və zəngin nümunələrindən biridir. On iki əsas muğam içərisində mühüm yer tutan Əraq, özünün həm lirik, həm də dramatik ifadə imkanları ilə seçilir.
Muğamın melodik quruluşu çox mürəkkəb və rəngarəngdir. Ərağın özünəməxsus şəlalə kimi axan melodik xətləri, bəzən qəflətən yüksələn, bəzən isə aşağı enən, dinamik ritmik strukturuyla dinləyicini heyran edir. Muğamın icrasında sənətkarın virtuozluğu, ifadə qabiliyyəti və bədii zövqü özünü tam şəkildə göstərir.
Əraq muğamının ifasında bəzi xüsusi səs bəzəkləri, məsələn, "məcmə", "təsnif" və "rübəyi" kimi formalar geniş istifadə olunur. Bu bəzəklər muğamın ifadə imkanlarını daha da zənginləşdirir və əsərin koloritini artırır. Muğamın müxtəlif şöbələri, məsələn, "bayatı-şiraz", "səgah" və "rast" kimi məşhur məqamların elementlərini ehtiva edir ki, bu da onun əsrlər boyu inkişaf etməsini və zənginləşməsini göstərir.
Tarixən Əraq muğamı bəstəkarlar və ifaçılar tərəfindən yenidən işlənib, zənginləşdirilərək bu günə kimi gəlib çatmışdır. Bu zəngin muğam vətənimizin musiqi mədəniyyətinin qiymətli bir sərvətidir və Azərbaycan musiqisinin dünya miqyasında tanınmasında böyük rol oynayır.