izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində "əkin-əkinəcək" ifadəsi əsasən "əkin" sözünün birinci mənası ilə izah olunur. Yəni, əkiləcək sahə, əkilmiş və əkiləcək torpaq sahəsi kimi. Ancaq bu izah, ifadənin əsl mənasını tam əhatə etmir. "Əkin-əkinəcək" daha geniş mənada, əkinçiliklə məşğul olan bir kollektivin, bir kəndin və ya qəsəbənin ümumi əkin sahəsini, bütövlükdə əkinçilik fəaliyyətini ifadə edir. Bu, sadəcə torpağın bir parçası deyil, həm də insanların əməyi, ümidi, gələcək məhsul gözləntiləri ilə bağlıdır.

Misal olaraq, verilən sitatda "əkin-əkinəcəyimiz yanırdı" ifadəsi sadəcə bir sahənin yanmasını deyil, kəndlilərin bütün il boyu əmək sərf etdikləri, həyatlarının təməlini təşkil edən əkin sahəsinin yandırılmasını, məhv olmasını ifadə edir. Bu, maddi itkidən daha çox, kəndlilərin gələcək həyatına, rifahına, hətta aclıq təhlükəsinə də işarə edir. Beləliklə, "əkin-əkinəcək" ifadəsi həm coğrafi bir məkan, həm də bir kəndin, bir icmanın sosial-iqtisadi həyatı ilə sıx bağlı bir anlayışdır.

Maraqlı bir məqam da budur ki, "əkin-əkinəcək" ifadəsi bu geniş mənası ilə, zaman keçdikcə məcazi mənada da istifadə oluna bilər. Məsələn, bir layihənin, bir işin, hətta bir həyatın bütövlükdə məhv olması, yanması mənasında da istifadə oluna bilər. Bu isə ifadənin dillərin təkamülündəki adaptasiya qabiliyyətini göstərir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz