Evyaran sözü Azərbaycan dilində evləri qıraraq oğurluq edən şəxsi ifadə edir. Sadəcə "oğru" sözünün sinonimi deyil, daha spesifik bir məna daşıyır. "Oğru" daha geniş bir termin olub, müxtəlif üsullarla oğurluq edən şəxsləri əhatə edərkən, "evyaran" termini məhz evləri yarıb, evə girib oğurluq edən şəxsi ifadə edir. Bu, oğurluğun üsuluna diqqət çəkən bir təsvirdir.
Evyaranlar ümumiyyətlə gizlilik və sürətə üstünlük verirlər. Onların əməlləri gecə vaxtı, ev sakinlərinin yuxuda olduğu zamanlarda həyata keçirilir. Bu, həm də riskli bir peşədir, çünki tutulma ehtimalı yüksəkdir və cəzası ağır olur.
Verilən nümunədə "nə dilənçi qaldı, nə bir nəfər ac! Evyaran, başkəsən, quldurlar kimi" ifadəsi evyaranların cəmiyyət üçün təhlükəli bir element olduğunu vurğulayır. Evyaranlar dilənçilərdən və ac insanlardan fərqli olaraq, qəsdən və qanunsuz yolla başqalarının əmlakını ələ keçirirlər. Başkəsən və quldurlar kimi digər cinayətkar tiplərlə bir sırada qeyd olunmaları da onların yaratdığı təhlükənin miqyasını göstərir.
Tarixən, evyaranlar müxtəlif cəmiyyətlərdə mövcud olmuş və onların əməlləri həm qorxu, həm də qəzəb doğurmuşdur. Bu gün də evyaranlıq cinayəti kimi qalır və ciddi qanuni cəzaları nəzərdə tutur. Sözün özü də insanların bu tip cinayətlərə olan mənfi münasibətini əks etdirir.