izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Erişmək sözünün Azərbaycan dilindəki əsas mənası "baxmaq, görmək" olsa da, bu tərif bir qədər dar və quru görünür. Əslində, "erişmək" daha çox "görüşmək", "qarşılaşmaq", "nəzər yetirmək" kimi mənaları ehtiva edən daha geniş bir anlayışı ifadə edir. Sadəcə "baxmaq" deyil, baxışın məqsədli və hədəf yönümlü olmasını, bir növ "çatmaq", "ulaşmaq" mənasını da özündə ehtiva edir. Bu mənada, əşyaya, hadisəyə və ya şəxsə fiziki olaraq yaxınlaşmaq deyil, daha çox diqqətin yönəlməsi, ruhən və ya düşüncəcəsinə bir şeyə nail olmaq kimi də anlaşıla bilər.

Misal olaraq, "Rəsul: Cümə axşamında, cümə günündə; Ərənlər erişdi nəzərgah mənim. “Aşıq Qərib”" misalında, "ərişdi" sözü sadəcə "gördü" deyil, "nəzərgahıma çatdı, mənimlə görüşdü, məni gördü" kimi daha dolğun bir məna kəsb edir. Burada fiziki yaxınlaşmadan daha çox, diqqətin, fikrin, qarşılaşmanın vurğulanması ön planda olur.

"Ahü zar kəsibdir səbrü qərarım; Erişir fələyə naləvü za" misalında isə "erişir" sözü "çatır", "ulaşır" mənalarına daha yaxındır. Bu mənada, nalə və fəryadın səmanın hündürlüyünə, təqdirin qüvvəsinə çatması, onun tərəfindən eşidilməsi ifadə olunur. Yəni, fiziki bir baxışdan daha çox, bir növ "nüfuz etmə", "təsir etmə" mənası öz əksini tapır.

Beləliklə, "erişmək" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq "baxmaq", "görüşmək", "qarşılaşmaq", "çatmaq", "ulaşmaq", "nüfuz etmək" kimi müxtəlif mənalarda işlənə bilər. Bu sözün çoxşaxəli mənaları onu Azərbaycan dilinin zənginliyini və ifadə imkanlarının genişliyini göstərən əyani nümunələrdən biri edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz