Elementarlıq sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində bəsitlik, sadəlik və ibtidailik kimi tərcümə olunsa da, daha geniş və dəqiq bir şəkildə izah edilə bilər. Əslində, elementarlıq həm bir şeyin təməl, əsas, ən ilkin və sadə hissələrdən ibarət olmasını, həm də bu sadəliyin bəzən çatışmazlıq, natamamlıq və ya yetkinsizliyi ifadə etməsini bildirir.
Bəsitlik və sadəlik kimi hallarda elementarlıq müsbət məna daşıya bilər. Məsələn, bir elmi nəzəriyyənin elementar izahı, mürəkkəb anlayışları sadə və anlaşıqlı şəkildə izah etmək üçün istifadə olunur. Bu halda, elementarlıq, anlayışın asanlıqla qavranılmasına kömək edir.
Lakin, elementarlıq çox vaxt mənfi kontekstdə işlənir. Məsələn, "elementar səviyyədə biliyə malik olmaq" ifadəsi, biliyin qeyri-kafi olduğunu, daha dərin və geniş bilik tələb olunduğunu göstərir. Yaxud, "elementar düşüncə tərzi" ifadəsi, insanın düşüncəsinin sığ və səthi olduğunu bildirir. Bu mənada, elementarlıq inkişaf etməmişlik, yetkinliksizliyi ifadə edir.
Beləliklə, elementarlıq sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir. Həm müsbət (sadəlik, asanlıq), həm də mənfi (qeyri-kafi, yetkinsizlik) mənalarda işlədilə bilər. Onun mahiyyəti, bir şeyin ən əsas, ən ilkin və sadə hissələrinə yönəlməsidir. Bu sadəliyin, müsbət və ya mənfi bir xüsusiyyət kimi qəbul edilməsi isə, sözün işləndiyi kontekstdən asılıdır.