Eksterritorial sifəti, latın mənşəli "ex" (xaric) və "territorialis" (ərazidə olan) sözlərindən əmələ gəlmişdir və hüquq sahəsində xüsusi bir məna daşıyır. Sadəcə "toxunulmaz" kimi tərcümə etmək kifayət deyil, çünki bu, əsas mənanın tamlığını əks etdirmir. Eksterritorial olmaq, bir ərazinin və ya şəxsin, həmin ərazinin suverenliyindən və ya yerli qanunvericiliyindən müəyyən dərəcədə azad olmasını ifadə edir.
Daha dəqiq desək, eksterritorial obyekt və ya şəxs, yerləşdiyi dövlətin qanunlarının tam təsirindən kənarda qalır. Bu azadlıq, beynəlxalq hüquq normaları və ya xüsusi müqavilələr əsasında qazanılmış bir imtiyazdır. Məsələn, xarici dövlətin səfirliyi və ya konsulluğu, öz ərazisi kimi qəbul edilərək, yerli qanunvericiliyin tam təsirindən kənarda qalır. Bu, diplomatik toxunulmazlıq prinsipi ilə bağlıdır.
Eksterritorial anlayışı yalnız diplomatik nümayəndəliklərlə məhdudlaşmır. Beynəlxalq təşkilatların bəzi qurumları, beynəlxalq sular, kosmik fəza kimi yerlər də müəyyən dərəcədə eksterritorial xüsusiyyətlərə malikdir. Bu hallarda, həmin ərazilərin və ya qurumların idarə olunması və hüquqi rejimləri, xüsusi müqavilələr və beynəlxalq hüquq normaları ilə tənzimlənir.
Maraqlı bir məqam da odur ki, eksterritorial hüququn tətbiqi həmişə mütləq deyildir. Bəzi hallarda, ağır cinayətlər və ya beynəlxalq hüququn kobud şəkildə pozulması əgər varsa, ev sahibi dövlət müəyyən məhdudiyyətlər tətbiq edə bilər. Bu isə, eksterritorial hüququn mütləq və toxunulmaz bir imtiyaz olmadığını göstərir.
Nəticə olaraq, eksterritorial anlayışı, hüquqi və siyasi əhəmiyyəti olan mürəkkəb bir anlayışdır. Onun dəqiq mənasını anlamaq üçün, konkret kontekstdə, tətbiq olunan beynəlxalq hüquq normaları və müqavilələr nəzərə alınmalıdır.