Ekskurs (latıncadan gələn bir söz olub, "kənara çıxma", "haşiyəyə çıxma" mənalarını verir) əsas mövzudan müvəqqəti olaraq kənara çıxaraq, əlaqədar, ancaq əsas mövzunun birbaşa tərkib hissəsi olmayan əlavə məlumatların, fikirlərin, aydınlaşdırmaların verilməsidir. Bu, mətnin əsas xəttini pozmadan, onu daha dolğun, aydın və maraqlı etmək üçün istifadə olunan bir üsuldur.
Ekskurslar müxtəlif formalarda ola bilər: qısa bir izahat, tarixi arayış, müqayisə, fərqli bir baxış bucağı və s. Onlar əsas mövzunun daha yaxşı başa düşülməsinə, müəyyən anlayışların dəqiqləşdirilməsinə, oxucunun marağının artırılmasına xidmət edir. Məsələn, tarixi bir mövzunu izah edərkən, həmin dövrün məşhur bir şəxsiyyəti haqqında qısa bir ekskurs vermək, oxucuya əsas mövzunu daha geniş kontekstdə qavramağa imkan yaradır.
Ekskursun əsas mövzudan kənara çıxma xarakteri müvəqqətidir. Yəni, ekskurs bitdikdən sonra əsas mövzuya qayıdılır və əvvəlki ardıcıllıq davam etdirilir. Ekskursun uzunluğu və həcmi əsas mövzunun tələblərinə uyğun olaraq müəyyən edilir. Çox uzun və mövzudan uzaqlaşan ekskurslar isə əksinə, mətnin anlaşılmasını çətinləşdirə və oxucuya mane ola bilər.
Bədii ədəbiyyatda, elmi əsərlərdə, publisistikada və digər yazı növlərində ekskurslardan geniş istifadə olunur. Onlar mətnə rəngarənglik, dərinlik və maraq qatır, oxucunun düşüncəsini genişləndirir və mövzunun müxtəlif tərəflərini işıqlandırır. Yaxşı hazırlanmış bir ekskurs, yazıya əlavə bir dəyər qataraq, onu daha cəlbedici və yadda qalan edir.