Düzmə sözü "düzmək" felindən törəmiş bir isimdir. Əsas mənası, bir şeyin qərəzli, hiyləgər və ya saxta yolla düzəldilməsi, yaranmasıdır. Yəni, bir şeyi əslində olduğu kimi deyil, süni şəkildə, aldatmaq məqsədilə yaradılması deməkdir.
Lüğətlərdə sadəcə "kələk, hiylə, fırıldaq" kimi təriflənməsi, sözün zəngin məna çalarlarını tam əks etdirmir. Düzmə, sadəcə bir yalan deyil, daha çox planlı, düşünülmüş bir aldatma, bir oyundur. Bu oyunda hədəf müəyyən edilir, oyun planı qurulur və nəticədə qurban aldadılır. Belə ki, düzmənin tərkibində həm hiylə, həm də ustalıq, hətta bəzən də qüsursuz bir icra var.
Sözün istifadəsi də maraqlıdır. "Nə düzmən var?" kimi sual ifadələri, həmsöhbətdə gizli, görünməyən bir oyunun, bir hiylənin olub-olmadığını soruşmaq məqsədini daşıyır. Bu, sadəcə bir şeyin doğru olub-olmamasını soruşmaqdan daha çox, arxa planda gizlənən bir məkrli planın aşkar olunması istəyini bildirir.
Ümumiyyətlə, "düzmə" sözü yalnız bir söz deyil, bir sıra fəaliyyət və niyyətləri özündə əks etdirən, rəngarəng bir məna dünyasıdır. Bu, həyatın müxtəlif sahələrində, xüsusilə də sosial münasibətlərdə qarşılaşdığımız hiyləgərlik, qərəzlilik və aldatmacaların ifadəsinə xidmət edir.