Döyükmüş sözü Azərbaycan dilində geniş yayılmış bir sıfat olub, əsasən insanın hər hansı bir hadisə, vəziyyət və ya gözlənilməz bir şeylə qarşılaşdıqdan sonra duyduğu çaşqınlıq, matlıq və özünü itirmə halını ifadə edir. Sadəcə "çaşmış" deməkdən daha güclü bir ifadədir, çünki içində daha çox qarışıqlıq, şok və hətta qorxu hissiyyatını da ehtiva edir.
Sözün kökü "döymək" fellə əlaqədardır, lakin burada fiziki döyməkdən söhbət getmir. "Döyükmüş" insanın daxili aləminin sanki "döyüldüyü", sarsıldığı, qarışdığı vəziyyəti təsvir edir. Bu, fiziki bir təsir olmasa da, ruhi bir sarsıntı kimi təsvir edilir və bu sarsıntı insanın düşüncə və hərəkətlərinə təsir edərək onu çaşqın vəziyyətə salır.
Misal olaraq verilən cümlədəki "O, içəri girdi, döyükmüş gözləri ilə dükanın içindəkilərə baxdı" ifadəsi, şəxsin gördüyü mənzərənin onu nə qədər təəccübləndirdiyini, çaşdırdığını və ya hətta qorxutduğunu güclü şəkildə vurğulayır. "Döyükmüş gözlər" ifadəsi, insanın gözlərindəki təəccüb, qorxu və ya şok ifadəsini daha aydın və təsirli şəkildə təsvir edir. Sadəcə "çaşmış gözlər" demək qədər təsirli deyildir.
Ümumiyyətlə, "döyükmüş" sözü qəfil baş verən hadisələrə reaksiya kimi istifadə olunur və sözün mənasına görə, daha çox mənfi bir kontekstdə işlənir. Lakin, kontekstdən asılı olaraq, bəzən yumoristik və ya ironik mənada da işlədilə bilər.