izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dördtarlalıq əkinçilikdə tətbiq olunan ənənəvi və effektiv əkindəyişmə üsuludur. Bu üsul, əkin yerinin (şumun) müxtəlif bitkilərlə ardıcıl olaraq əkilən dörd ayrı hissəyə bölünməsinə əsaslanır. Hər bir hissə müəyyən bir bitki növünün əkilməsi üçün ayrılır və növbə ilə əkilir.

Dördtarlalıq sisteminin əsas məqsədi torpağın məhsuldarlığının qorunması və artırılmasıdır. Müxtəlif bitkilərin əkilməsi torpaqda qida maddələrinin balansını saxlamağa, zərərvericilərin və xəstəliklərin yayılmasının qarşısını almağa kömək edir. Məsələn, taxıl bitkilərinin əkildiyi tarlada torpaqdan qida maddələrinin çoxlu miqdarda götürülməsi baş verir. Bu tarlanın növbəti ildə paxlalı bitkilərlə əkilməsi torpağa azotun təbii şəkildə qaytarılmasına, yəni torpağın gübrələnməsinə səbəb olur. Beləliklə, dördtarlalıq sistemində dövrələr ərzində torpaq təbii olaraq bərpa olunur və məhsuldarlığı artır.

Tarixən, dördtarlalıq sistemi kənd təsərrüfatında geniş yayılmışdır və yüksək məhsuldarlıq əldə etməyə imkan vermişdir. Bu sistemdə adətən dörd illik dövr ərzində aşağıdakı ardıcıllıqla bitkilər əkilirdi: 1-ci il - payızlıq buğda və ya çovdar; 2-ci il - yazlıq arpa və ya yulaf; 3-cü il - yonca; 4-cü il - kartof və ya digər kök bitkiləri. Bu ardıcıllıq, torpağın ehtiyaclarına və iqlim şəraitinə uyğun olaraq dəyişdirilə bilərdi.

Müasir kənd təsərrüfatında, daha mürəkkəb və çevik əkindəyişmə üsulları tətbiq olunmasına baxmayaraq, dördtarlalıq sisteminin əsas prinsipləri hələ də aktualdır və davamlı kənd təsərrüfatı praktikasında nəzərə alınır. Torpağın qorunması və məhsuldarlığının artırılması üçün əkindəyişmənin əhəmiyyəti bu gün də çox böyükdür.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz