Dozalanmaq (məch.) - Bu söz, əsasən tibb və farmakologiya sahələrində istifadə olunan bir termindir və maddələrin müəyyən miqdarlarda, yəni dozalar halında bölünməsini və təyin olunmasını ifadə edir. Sadəcə “dozalara bölünmək” deyil, həm də bu bölünmənin dəqiq, ölçülüb-biçilmiş bir şəkildə həyata keçirilməsini vurğulayır. Dozalanma prosesi, həmin maddənin təsirini optimallaşdırmaq, yan təsirlərinin minimuma endirilməsi və müalicənin effektivliyini artırmaq məqsədi daşıyır.
Dozalanmanın əhəmiyyəti, müalicəvi preparatların, kimyəvi maddələrin və hətta qida əlavələrinin təsirini nəzarət altına almaqdadır. Çünki hər bir maddənin təsir mexanizmi fərqlidir və müəyyən bir doza aralığında optimal nəticələr əldə edilir. Dozanın çox olması istənilməyən yan təsirlərə, hətta zəhərlənməyə səbəb ola bilər, az olması isə müalicəvi effekt verə bilməz. Ona görə də, dozalanma prosesi həm dəqiqlik, həm də diqqət tələb edir.
Dozalanma yalnız tibbdə deyil, digər sahələrdə də tətbiq oluna bilər. Məsələn, kənd təsərrüfatında gübrələrin və pestisidlərin istifadəsi, sənayedə kimyəvi reaksiyaların idarə olunması zamanı da dozalanma prinsipi tətbiq edilir. Bu ümumi mənada maddənin miqdarının dəqiq tənzimlənməsini ifadə edir.
Beləliklə, "dozalanmaq" sözünün mənası, sadəcə bölünməkdən daha çox, dəqiq ölçülmüş miqdarlarda bölünmək, müəyyən edilmək mənasını verir və bu prosesin həyati əhəmiyyət kəsb etdiyi bir çox sahəni əhatə edir. Bu, həm də dəqiqlik və nəzarətə yönəlmiş elmi və praktik bir yanaşmanın ifadəsidir.