Domca-çıraq, qaranlıq və sisli gecələrdə quş ovçularının istifadə etdiyi xüsusi bir ov alətidir. Sadəcə bir çıraq və ya domca deyil, əslində üç əsas hissədən ibarət mürəkkəb bir sistemdir: güclü bir işıq mənbəyi (domca və ya çıraq), ovçunun əlini və ov alətini istiqamətləndirməyə kömək edən bir zəng və ovçunun hərəkətlərini dəstəkləyən, ov zamanı əlinin istirahət etməsi üçün nəzərdə tutulmuş bir domca.
Domcanın işığı, gecənin qaranlığında və ya sisli havada quşları cəlb edir və onların hərəkətlərini məhdudlaşdırır. Zəng isə ovçunun ətrafdakı ərazini daha yaxşı görməsinə və eyni zamanda, quşları qorxutmadan hərəkət etməsinə kömək edir. Qaranlığın və sisin yaratdığı maneələri aradan qaldırmaq üçün domca-çıraq ovçulara böyük üstünlük qazandırır. Bu sistem, əsrlər boyu quş ovçuları tərəfindən təkmilləşdirilərək, onların effektivliyini artırmışdır.
Domca-çırağın tərkib hissələrinin detalları regiondan regiona fərqlənə bilər. Məsələn, işıq mənbəyi kimi fənər, köhnə lampa və ya hətta od tökülmüş bir qabdan istifadə edilə bilərdi. Zəngin ölçüsü və səsi də ovçunun seçimindən asılı olaraq dəyişə bilərdi. Bu alətin əsas mahiyyəti isə qaranlıq və sisli şəraitdə quş ovunu mümkün qədər səmərəli etmək idi.
Beləliklə, domca-çıraq sadəcə bir ov ləvazimatı deyil, əsrlər boyu inkişaf etmiş və təkmilləşdirilmiş bir ov texnikasının təcəssümüdür. Bu, ovçuların bacarıq və təcrübəsini əks etdirən, tarixi və mədəni əhəmiyyəti olan maraqlı bir alətdir.