Dombalaqlanma (f.is.) – Düz xətt üzrə hərəkət etməyən, əksinə, ətrafında fırlanma hərəkəti edərək irəliləyən hərəkət növüdür. Bu, yuxarı-aşağı və ya yan-yana yellənməklə müşayiət oluna bilər. "Dombalaqlanmaq" termini əsasən daha çox qeyri-sabit, nəzarətsiz və ya qeyri-müntəzəm hərəkətlər üçün istifadə olunur. Maddənin və ya cismin mərkəzi cazibə nöqtəsindən kənar bir nöqtə ətrafında fırlanaraq irəliləməsidir. Əgər bir topu əlinizdə fırladaraq yerə atırsınızsa, onun yerə düşənə qədərki hərəkəti dombalaqlanmaya misal ola bilər.
Bu hərəkət müxtəlif sahələrdə müşahidə edilə bilər. Məsələn, fizika elmində, fırlanan cisimlərin hərəkəti təsvir edilərkən istifadə olunur. Gündəlik həyatda isə, məsələn, bir topun yamacdan aşağı doğru yuvarlanması, bir qayıq küləyin təsirindən ətrafında fırlanaraq irəliləməsi və ya uşağın oyuncaq arabasını itələyərək onu dombalaqlatması dombalaqlanma nümunələridir. Hətta bəzi heyvanların hərəkət formaları da bu terminlə təsvir edilə bilər.
Dombalaqlanma hərəkətinin sürəti, traektoriyası və amplitudası bir çox amillərdən, o cümlədən cismin formasından, səthinin xüsusiyyətlərindən, ətraf mühitin təsirlərindən (məsələn, külək, sürtünmə) asılıdır. Bu hərəkət təkcə fiziki olaraq deyil, həm də metaforik mənada da istifadə edilə bilər – məsələn, "həyatı dombalaqlanaraq keçirdi" ifadəsi qeyri-sabit, çətinliklərlə dolu bir həyatı təsvir etmək üçün istifadə oluna bilər.
Qısacası, "dombalaqlanma" termini sadəcə fırlanma deyil, ətrafında fırlanma hərəkəti ilə birlikdə irəliləməni, həmçinin bu hərəkətin bəzən nəzarətsiz və qeyri-müntəzəm təbiətini ifadə edən çoxcəhətli bir termindir.