izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Diləzbər sözü Azərbaycan dilində "əzbər, yadda saxlama" mənasını verir. Bu, sadəcə bir məlumatı yadda saxlamaqdan daha çox, onu dərindən mənimsəmək, hətta avtomatik olaraq xatırlamağı nəzərdə tutur. Sözün kökü "əzbər" olmaqla, "dilə" əlavəsi onun daha da qətiyyətli və tam mənimsənilməsini vurğulayır. Yəni, sadəcə oxuyub keçmək deyil, dildə, qəlbdə əzbər etmək, sanki dilə yapışdırmaq kimi bir məna daşıyır.

“Diləzbər etmək” və ya “diləzbər eləmək” ifadələri isə bu prosesi daha aktiv şəkildə ifadə edir. Bu, bir məlumatı, bir şeri, bir nağılı və ya hətta bir insanın üzünü, səsini heç vaxt yaddan çıxarmamaq üçün sərf olunan ciddi və şüurlu bir səy deməkdir. Məlumatın passiv yadda saxlanılmasından fərqli olaraq, “diləzbər etmək” məlumatı özünün bir hissəsinə çevirmək, onu dərindən başa düşmək və həmişə əldə saxlamaq istəyini ifadə edir.

Misal olaraq verilən "Söyləyim sözlərim, eylə diləzbər; Şirin nəsihətim q..." misrasında şair dinləyicidən sözlərini, nəsihətlərini qəlbində əzbərləməsini, heç vaxt unudmamasını istəyir. Bu, sadəcə yadda saxlamaq çağırışı deyil, sözlərin, nəsihətlərin həyatının bir parçası olmasını, daxilindən gələn bir hissə kimi qalmasını arzulayır.

Beləliklə, "diləzbər" sözü sadəcə "əzbər"in sinonimi deyil, daha dərin, daha duyğulu və daha qətiyyətli bir məna daşıyır. Bu, yaddaşda möhkəm yer tutan, dilin bir parçası olan, unutulmaz bir məlumatı və ya təcrübəni ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz