izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dığdığ sözü Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında çoxşaxəli mənalara malik olan maraqlı bir sözdür. Əsasən iki əsas mənası ilə qarşılaşırıq:

1. Çox quru, quru-quru: Bu mənada "dığdığ" sözü torpağın, havanın və ya hər hansı bir əşyanın həddindən artıq quru olduğunu ifadə edir. Hətta bu quruluq o dərəcədə ola bilər ki, tozlu, çatlamış bir səth təsəvvürünü canlandırsın. Misal üçün, "Yaz yağışları düşmədiyi üçün torpaq dığdığ idi" ifadəsində olduğu kimi. Bu mənada "dığdığ" sözü, sadəcə "quru" sözündən daha intensiv bir quruluğu, hətta bir növ "sümük quru"luğu ifadə edir.

2. Dedi-qodu, fitnə-fəsad, ara kəsməyən söz-söhbət: Bu məna daha metaforik xarakter daşıyır. "Dığdığ" sözü burada, insanların arxasınca danışmalarını, təngə gətirən, hətta zərərli dedi-qoduları, ara kəsməyən mübahisə və münaqişələri ifadə edir. Sanki, bu dedi-qodular və mübahisələr qurumuş bir torpaq kimi, hər tərəfi əhatə edərək, insanları yorur və bezdirir. "Qonşular arası dığdığ baş qaldırmışdı" və ya "O məsələ ilə bağlı dığdığ eşitdim" kimi ifadələr bu mənanı əyani şəkildə göstərir. Bu mənada "dığdığ" sözü, sadəcə "dedi-qodu" sözündən daha çox bir gərginliyi, narahatlığı, hətta bir növ fitnəkarlığı ifadə edir.

Göründüyü kimi, "dığdığ" sözü həm konkret, həm də məcazi mənalarda istifadə oluna bilən, Azərbaycan dilinin rəngarəngliyini əks etdirən maraqlı bir leksik vahiddir. Onun istifadə sahəsi və konteksti mənasının dəqiq anlaşılmasını təmin edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz