Dəmbər sözü Azərbaycan dilində, xüsusilə də kənd yerlərində geniş yayılmış bir termindir və mənası sadəcə "quyruğu belinə qıvrılan it" deyə təsvir edilməkdən daha zəngindir. Bu ifadə it növünün xüsusiyyətindən daha çox, həmin itə aid olan xarakter xüsusiyyətlərini və davranışlarını əks etdirir.
Belə ki, dəmbər itləri ümumiyyətlə orta boylu, möhkəm bədən quruluşuna və qalın tüklərə malik olurlar. Quyruqlarının belinə qıvrılması isə onların sakit, səbirli və etibarlı təbiətini simvolizə edir. Bu itlər qorxmaz, lakin aqressiv deyillər. Evin, ailənin və sahibkarın qorunması üçün doğuşdan istedadlıdırlar, lakin təcavüzkarlıq onların təbiətinə xas deyildir. Onlar daha çox sadiq bir dost, etibarlı bir mühafizəçi və ailənin sədaqətli bir üzvü kimi tanınırlar.
Əslində "dəmbər" sözünün mənası sadəcə morfoloji təsvirlə məhdudlaşmır. O, həm də itlərin davranışlarını, xarakterlərini və ailə ilə olan münasibətlərini özündə əks etdirir. Dəmbər itləri ətrafdakı insanlara və digər heyvanlara qarşı mehriban və ünsiyyətcildirlər, lakin qəribələrə qarşı da diqqətli və ehtiyatlı olurlar. Bu xüsusiyyətləri onların əla gözətçi olmağa imkan verir.
Nəticədə, "dəmbər" sözü yalnız bir it növünü deyil, həm də bu it növünün özünəməxsus xüsusiyyətlərini, davranışlarını və xarakterini ifadə edən zəngin bir məna daşıyır. Bu söz sadə bir təsvir deyil, əslində Azərbaycan kənd həyatının və mədəniyyətinin bir parçasıdır.