izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dəhrəburun sözü Azərbaycan dilində bir sifət olaraq işlənir və burnunun ucu dəhrəyə bənzəyən, yəni yuxarıya doğru qalxmış formalı buruna malik olan insanları təsvir etmək üçün istifadə olunur. Sözün əsasını təşkil edən "dəhrə" sözü özü də maraqlı bir leksik vahiddir. "Dəhrə" bir qayda olaraq, çox zaman əyri-üyrü, qırışıq və ya qeyri-bərabər səthə malik olan, qaya parçası, daş qırıntısı və ya yerin yüksəlmiş bir hissəsini ifadə edir. Beləliklə, "dəhrəburun" sözü burnun xarici formasının bu təbiət hadisəsinə bənzədilməsi ilə yaranmışdır.

Daha dəqiq ifadə etsək, "dəhrəburun" burnunun ucunun yuxarıya doğru əyilmiş, qabarıq, bəzən də biraz iti və ya sivri olduğunu bildirir. Bu forma, klassik "düz burun"dan fərqli olaraq, müəyyən bir xarakterə və ya görünüşə malik olmaqla insanın ümumi fiziki görünüşünə xüsusi bir təsir göstərir. Bu təsvirdə, "dəhrə"nin qeyri-bərabər səthə malik olması xüsusiyyəti, burnun mütləq hamar olmamasını, bəzi qabarıqlıqlar və ya incə əyriliklər ola biləcəyini də ifadə edir.

Maraqlı bir məqam da odur ki, "dəhrəburun" sözü sadəcə bir fiziki təsvirdən kənara çıxaraq, bəzən məcazi mənada da istifadə oluna bilər. Məsələn, "dəhrəburun" insanı özünəməxsus, fərqli görünüşü ilə seçilən, bəlkə də bir qədər inadkar və ya müstəqil xarakterə sahib olan birini ifadə edə bilər. Bu, sözün kontekstə görə dəyişən anlam çalarlarına işarədir.

Qısacası, "dəhrəburun" sözü, yalnız bir anatomik təsviri deyil, eyni zamanda bir mədəni və dilçilik marağı təşkil edən zəngin məna yükünə sahib bir leksik vahiddir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz