Dəhən (fars. دَهَن) sözü Azərbaycan dilində əsasən "ağız" mənasında işlənir. Lakin bu, sadəcə birbaşa və ədəbi mənasıdır. Daha geniş baxış bu sözün məcazi mənalarına və istifadə sahələrinə də toxunmalıdır. Dəhən, fiziki ağızdan əlavə, bir məkanda giriş yeri, açılış, dəlik kimi mənalarda da işlənə bilər. Məsələn, bir mağaranın, qayanın və ya bir çuxurun ağzı da dəhən olaraq adlandırıla bilər. Bu baxımdan, sözün kökündəki "açılış" və ya "giriş" anlayışını daha aydın görmək mümkündür.
Atalar sözündə ("Qismət olsa, gələr Yəməndən; Qismət olmasa, çıxar dəhəndən.") istifadə olunan "dəhən" sözü, insanın ağzı ilə yanaşı, daha geniş mənada, bir şeyin mənbəyi, başlanğıcı kimi də düşünülə bilər. Yəni, qismət, tale, müəyyən bir məkana və ya vəziyyətə bağlı olan bir şeyin "ağzı", "başlanğıcı" kimi təsvir olunur. Bu mənada "dəhən" sözü daha metaforik və simvolik bir əhəmiyyət daşıyır.
Şeirlərdə istifadə edilən "qönçə dəhəni" ifadəsi isə "qönçənin ağzı", yəni qönçənin açılmaq üzrə olduğu anı, hələ tam açılmamış, lakin açılmağa hazır vəziyyəti bildirir. Burada "dəhən" sözü kiçik bir açılışı, tam açılmamış bir şeyin girişini təsvir edir.
Nəticə olaraq, "dəhən" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir. Sadəcə "ağız" deyil, daha geniş bir spektrdə, giriş, açılış, mənbə, başlanğıc mənalarını da özündə ehtiva edən çoxşaxəli bir söz olduğunu deyə bilərik. Bu sözün təkcə lüğəti mənasına baxmaqla deyil, ədəbiyyatda və atalar sözlərindəki istifadəsinə diqqət yetirməklə daha yaxşı başa düşülə bilər.