Demaqogiya (yun. δημαγωγία - dēmagōgía) – xalqı idarə etmək sənəti kimi tərcümə olunan, lakin müasir istifadədə çox fərqli, mənfi bir konnotasiya daşıyan bir termindir. Tarixən, demaqoglar xalqın emosional və rasional düşüncə qabiliyyətini istismar edərək öz məqsədlərinə çatmaq üçün müxtəlif üsullardan istifadə edirdilər. Bu üsullar həm cəlbedici, həm də təhlükəli ola bilərdi.
Müasir anlamda demaqogiya, əsasən öz maraqlarını gerçəkləşdirmək üçün xalqın zəif və həssas nöqtələrinə təsir göstərərək, əsassız vədlər verərək, yalanlar yayaraq və ya qarşı tərəfi böhtanla və iftira ilə ləkələyərək kütləni manipulyasiya etmək bacarığıdır. Demaqoglar sadəcə həqiqəti deyil, kütlənin duyğularını, qorxularını və arzularını istismar edirlər. Onlar mürəkkəb məsələləri sadələşdirir, rəqibləri qara rənglə təsvir edir və öz ideyalarını qəhrəmanlıq, vətənpərvərlik və ya digər yüksək ideallar adı altında təqdim edirlər.
Demaqogiya, hər zaman açıq-aşkar yalan danışmaq demək deyil. Bəzən həqiqətin yalnız bir hissəsini söyləmək, konteksti dəyişmək və ya manipulyativ dil istifadə etmək də demaqogiyanın tərkib hissəsi ola bilər. Məqsəd, hər hansı bir vasitə ilə kütlənin etimadını qazanmaq və onları istənilən istiqamətə yönəltməkdir. Bu, siyasətdə, reklamda, dini təbliğatda və digər ictimai sahələrdə tez-tez rast gəlinən bir fenomendir.
Demaqogiyanın təhlükəsi, onun kütlənin rasional düşüncəsini zəiflətməsi və manipulyasiyaya meylini artırmasıdır. Bu, cəmiyyətin qarşılaşdığı əsas problemlərin həllini çətinləşdirir və qərarsızlıq, qarşıdurma və hətta zorakılığa səbəb ola bilər. Buna görə də, demaqogiyanı tanımaq və ona qarşı mübarizə aparmaq hər bir vətəndaş üçün vacibdir. Tənqidi düşünmək, məlumat mənbələrini müqayisə etmək və informasiya çoxluğunda həqiqəti ayırmaq demaqogiyanın təsirlərindən qorunmağın əsas üsullarından biridir.