izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dekret [lat. decretum] – ali dövlət hakimiyyəti orqanının, adətən prezident, hökumət və ya parlament kimi, qanunvericilik qüvvəsinə malik olan, yəni ölkə ərazisində məcburi icrası tələb olunan rəsmi qərarı. Dekretlər, qanunlardan fərqli olaraq, adətən daha sürətli qəbul olunur və daha spesifik məsələləri əhatə edir. Qanunlar ümumi və əsas prinsipləri müəyyənləşdirir, dekretlər isə bu prinsiplərin konkret tətbiqi ilə bağlı konkret tədbirləri nəzərdə tutur.

Dekretlər xarakterinə görə müxtəlif ola bilər: bəziləri müvəqqəti, digərləri isə daimi xarakter daşıyır. Həmçinin, dekretlər müəyyən bir sahəyə (məsələn, iqtisadiyyat, təhsil, müdafiə) aid ola bilər və ya daha geniş miqyaslı ola bilər. Tarix boyu dekretlər həm mühüm ictimai-siyasi dəyişikliklərin (məsələn, torpaq islahatları, milliləşdirmə) elan edilməsi, həm də gündəlik idarəetmə məsələlərinin həlli üçün istifadə olunmuşdur.

Neft sənayesinin milliləşdirilməsi haqqında iyulun 2-də verilən dekret Bakıda… (cümlənin davamı məlum deyil, amma nümunə olaraq, bu dekretin tarixi əhəmiyyətini vurğulayan bir cümlə əlavə edilə bilər: “…əhalinin həyatında əhəmiyyətli dönüş yaradıb.” və ya “…ölkənin iqtisadi müstəqilliyi yolunda mühüm addım olub.”)

Qeyd etmək lazımdır ki, dekretlərə əsaslanan qərarlar həmişə demokratik prinsiplərə uyğun olmaya bilər. Bəzi hallarda dekretlər avtoritar rejimlərin hakimiyyətini möhkəmləndirmək üçün vasitə kimi istifadə oluna bilər. Buna görə də, dekretlərin qəbul edilməsi prosesinin şəffaflığı və demokratik nəzarəti çox vacibdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz