izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Dabanbasaraq: Bu söz "daban basmaq" feli ilə əlaqədardır və əsasən sürətlə, tələsik hərəkət etməyi, ayaqların sürətlə yerə dəyməsini bildirir. Sadəcə "tələsik gedir" deməkdən fərqli olaraq, "dabanbasaraq" hərəkətin səs-küyünün, tələsikliyin və bəzən də narahatlığın altını xüsusi olaraq vurğulayır. Sözün təsviri xarakteri daha güclüdür və oxucuya hərəkətin sürətini və tərzini daha canlı şəkildə təsəvvür etməyə imkan verir.

Misal olaraq verilən cümlədə ("Kimi evə yüyürürdü, kimi də dabanbasaraq küçəyə qaçırdı.") "yüyürür" sözü ilə "dabanbasaraq qaçırdı" arasındakı ziddiyyət və təzad daha aydın görünür. "Yüyürür" daha sakit və ölçülü bir hərəkəti, "dabanbasaraq qaçırdı" isə tələsik, həyəcanlı və ehtimal ki, səs-küylü bir hərəkəti təsvir edir. Bu səbəbdən "dabanbasaraq" sözü sadəcə sürət mənasını verməklə kifayətlənməyərək, hərəkətin emosional və situasiya xüsusiyyətlərini də əks etdirir.

"Dabanbasaraq" sözünün ədəbiyyatda istifadəsi, yazıçının hərəkəti daha təsirli və obrazlı şəkildə oxucuya çatdırmaq üçün seçdiyi bir üslubi vasitədir. Sözün fonetik xüsusiyyətləri də onun mənasına uyğun olaraq təkrarlanan "ba" səsləri ilə hərəkətin tələsikliyini və ritmikliyini gücləndirir.

Qısacası, "dabanbasaraq" sözü sadəcə bir hərəkəti deyil, həm də həmin hərəkətin arxasında gizlənən duyğuları, tələsikliyi və situasiyanı əks etdirən rəngarəng və ifadəli bir sözdür.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz