izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Çullanmaq sözü Azərbaycan dilində iki əsas mənada işlənir. Birinci mənası, əsasən heyvanlara aid olaraq, onların dalına çul (dərinin xüsusi bir emalı ilə hazırlanmış istilik verən material) qoyulmasıdır. Bu, xüsusilə soyuq havalarda heyvanları qorumaq məqsədilə edilirdi və kənd təsərrüfatında geniş yayılmış bir ənənəni əks etdirir. Çulun toxuması və istiliyini saxlama xüsusiyyəti nəzərə alınaraq, "çullanmaq" həm də heyvanı qorumaq, onu soyuqdan qorumaq kimi bir məna da daşıyır. Bu mənada söz daha çox köhnə və nadir istifadə olunur.

İkinci mənası isə daha geniş yayılmış və müasir Azərbaycan dilində aktiv şəkildə işlədilən bir məna daşıyır: üst-üstə çoxlu paltar geymək, qalın geymək. Bu mənada "çullanmaq" soyuqdan qorunmaq üçün bir çox paltar qatının geyilməsini təsvir edir. Bu, sadəcə paltarın miqdarından deyil, həm də onların qalınlığından, istilik izolyasiya qabiliyyətindən irəli gələn bir vəziyyəti bildirir. Məntiqi olaraq, "çullanmaq" sözünün bu mənası birinci mənasından törəmişdir - çul kimi istilik verən bir qatın təsirini çox sayda paltarın birlikdə yaratdığı təsirə bənzətmə yolu ilə.

Qısaca olaraq, "çullanmaq" sözü, köhnə bir adətin və soyuqdan qorunma ehtiyacının ifadəsi olaraq, həm heyvanlara həm də insanlara aid iki fərqli, lakin bir-biri ilə bağlı mənada istifadə olunur. Sözün ikinci mənası daha çox işlədilir və müasir Azərbaycan dilində daha canlıdır. Maraqlı bir fakt da odur ki, sözün bu iki mənası arasında semantik əlaqə soyuq havadan qorunma motivini əks etdirir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz