Cinayətkaranə sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində "cinayətkarca" kimi izah olunsa da, daha dəqiq və geniş bir izah tələb edir. Sadəcə "cinayətkarca" demək, sözün ifadə etdiyi bütün mənaları əhatə etmir. Əslində "cinayətkaranə" sözü, bir hərəkətin, əməlin, və ya davranışın cinayət xarakteri daşıdığını, qanunsuzluğunu, qəsdkarlığını və ya pis niyyətini vurğulayır.
Bu söz, həm də həmin hərəkətin, əməlin və ya davranışın planlı, düşünülmüş və ya diqqətlə gizlədilmiş olduğunu ifadə edə bilər. Məsələn, "cinayətkaranə plan", "cinayətkaranə əməliyyat" ifadələrində sözün bu mənası daha aydın görünür. Hərəkətin qanunsuzluğundan əlavə, onun mənfi nəticələrinə yönəldiyini, vicdansızlıq və ya amansızlığı əks etdirdiyini də vurğulayır.
Bir çox hallarda "cinayətkaranə" sözü, sadəcə qanun pozuntusunu deyil, həm də əxlaqi və mənəvi prinsiplərin kobud şəkildə pozulmasını bildirir. Bu baxımdan, sözün mənası "qanunsuz", "qəsdkar", "pis niyyətli", "amansız", "vicdansız", "məkrli" kimi sözlərlə əlaqələndirilə bilər, amma bunların heç biri "cinayətkaranə" sözünün tam mənasını əhatə etmir. Çünki bu söz, bu elementləri özündə birləşdirərək, daha güclü və dəqiq bir təsvir yaradır.
Beləliklə, "cinayətkaranə" sözü, sadəcə bir hərəkətin qanunsuzluğunu deyil, həm də onun arxasındakı niyyətin, planın və ümumilikdə mənfi xarakterinin tam mənzərəsini ifadə edən, çoxşaxəli və əhatəli bir anlayışdır.