Cırnamaq (f.) Sözün əsas mənası qəzəbin, hirsin və ya qıcığın şiddətli bir şəkildə ortaya çıxması, özünü tamamilə itirmək deməkdir. Sadəcə əsəbləşmək deyil, bu, nəzarətin tamamilə itirilməsi, həddən artıq emosional reaksiya ilə müşayiət olunan bir haldır. Bu reaksiya qışqırma, hərəkətə keçmə, əşyaları sındırma, və ya fiziki təcavüz kimi müxtəlif formalarda özünü göstərə bilər.
Cırnamaq həmçinin bir növ "qızışma" və ya "alovlanma" mənasını da ehtiva edir. Bu mənada, bir hadisə, şəxs və ya vəziyyət insanı bu şiddətli emosional vəziyyətə gətirə bilər. Zarafat yolu ilə cırnamaq da bu hisslərin şəklinə görə, təəccüb və ya qəfil reaksiya ilə müşayiət olunan daha yüngül bir formada baş verə bilər. Bu halda hirs tam olaraq özünü göstərməsə də, kəskin bir emosional təzahür olaraq qalır.
Lüğətlərdəki qısa izah cırnamağın əsas mənasını çatdırsa da, onun arxasında yatan psixoloji məqamları tam əks etdirmir. Cırnamaq, insanın daxili konfliktlərinin, stresinin və ya əsəblərinin çox güclü bir şəkildə dışa vurumu kimi dəyərləndirilə bilər. Bu, insanın emosional nəzarət mexanizmlərinin müvəqqəti olaraq işləməməsinin bir əlaməti ola bilər. Buna görə də, cırnamaq sadəcə bir söz deyil, həm də fərdi psixoloji xüsusiyyətlərin bir göstəricisi ola bilər.
Maraqlı bir tərəfi də odur ki, "cırnamaq" sözünün ədəbiyyatda və gündəlik dil istifadəsində fərqli kontekstlərdə və tonlarda istifadə edilməsi müşahidə olunur. Bəzən komedik, bəzən dramatik, bəzən də tragedik bir təsir bağışlayır. Bu, sözün çox tərəfli məna daşıdığını və kontekstdən asılı olaraq fərqli şəkillərdə yozulmasını göstərir.