izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Cəmiyyət sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində sadəcə olaraq "konkret tarixi-maddi həyat şəraiti ümumiliyi əsasında birləşmiş insan topluluğu" kimi tərif olunsa da, onun mənası daha geniş və çoxqatlıdır. Bu tərif, cəmiyyətin əsas elementini – insanların bir araya gəlməsini – düzgün əks etdirir, lakin onun mürəkkəb quruluşunu, dinamikasını və sosial proseslərini tam əhatə etmir.

Cəmiyyət, sadəcə insanlar yığımı deyil, qarşılıqlı əlaqələr, qarşılıqlı asılılıqlar, paylanmış rollar və sosial qurumlarla xarakterizə olunan kompleks bir sistemdir. Bu sistemdə insanlar müxtəlif sosial qruplara, təbəqələrə və siniflərə bölünür, bir-biri ilə müxtəlif sosial əlaqələr qurur və birgə yaşamaq üçün qaydalar, normalar və institusiyalar yaradırlar. Həmin qaydalar, normalar və institusiyalar (məsələn, hökumət, qanunlar, din, ailə, təhsil sistemi) cəmiyyətin davamlılığını və sabitliyini təmin edir.

Cəmiyyətin formalaşması və inkişafı tarixi-maddi şərtlərlə yanaşı, mədəni, ideoloji və texnoloji amillərlə də sıx bağlıdır. Müxtəlif tarixi dövrlərdə və coğrafi bölgələrdə cəmiyyətlər fərqli quruluş, dəyər sistemi və sosial əlaqələrə malik olublar. Müasir cəmiyyət isə qloballaşma, informasiya texnologiyalarının inkişafı və digər amillərin təsiri altında sürətlə dəyişir və transformasiya prosesini yaşayır.

Maraqlı bir məqam da odur ki, "cəmiyyət" anlayışı, bəzən müəyyən bir coğrafi əraziyə (məsələn, "Azərbaycan cəmiyyəti") və ya müəyyən bir qrupa (məsələn, "elmi cəmiyyət") aid edilə bilir. Bu, sözün kontekstindən asılı olaraq mənasında müəyyən dəyişikliklərə yol açır. Beləliklə, cəmiyyət anlayışının dərinliyinə varmaq üçün həmişə kontekstin nəzərə alınması vacibdir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz