Cəfaçı sözü Azərbaycan dilində əsasən "cəfa edən", "zülm edən", "əzab verən" mənalarında işlənir. Lüğətlərdə "cəfakeş" sinonimi kimi göstərilsə də, bu tam olaraq düzgün deyil. Çünki "cəfakeş" daha çox əzab çəkən, zülm görən şəxsi ifadə edir, "cəfaçı" isə əzab verən, zülm edən şəxsi bildirir. Beləliklə, bu iki söz antonomik münasibətdədirlər.
Füzuli misalında olduğu kimi, "cəfaçı" sözü bəzən daha geniş mənada, "zalım", "qəddar", "amansız" kimi mənaları da özündə ehtiva edə bilər. Şeirdəki "səyyad" (ovçu) təsviri ilə birlikdə istifadə edilməsi, "cəfaçı"nın təkcə insana deyil, təbiət hadisələrinə, hətta təbii qüvvələrə də aid edilə biləcəyini göstərir. Məsələn, acı bir külək, amansız bir qış da "cəfaçı" kimi təsvir oluna bilər.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "cəfa" kökünün "əzab, zülm, əziyyət" mənalarını ifadə etdiyini görərik. "-çı" şəkilçisi isə fəaliyyət bildirən şəxsi göstərir. Beləliklə, "cəfaçı" sözü etimoloji cəhətdən də "cəfa edən" mənasını tam olaraq əks etdirir.
Ümumiyyətlə, "cəfaçı" sözü poetik əsərlərdə, xüsusilə də lirik şeirlərdə ifadənin gücləndirilməsi, təsvirin daha canlı olması üçün işlədilir. Bu söz vasitəsilə oxucuya zülm, əzab, acılıq duyğuları daha təsirli şəkildə çatdırılır. Sözün istifadə sahəsi ədəbiyyat ilə məhdudlaşmasa da, onun əsas tətbiq sahəsi hələ də incəsənət və ədəbiyyatdır.